Alzheimer’dan Korunma Yolları! Risk Faktörleri

EkoGazete

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Alzheimer Riskini Azaltmak Mümkün mü? Uzmanından Öneriler

Alzheimer hastalığı, dünya genelinde milyonlarca insanı etkileyen ve yaşla birlikte görülme sıklığı artan bir sağlık sorunu. Türkiye’de yaklaşık 700 bin kişinin yaşadığı bu hastalıkla ilgili merak edilenleri Nöroloji Uzmanı Dr. Hatice Ömercikoğlu Özden yanıtladı. Hastalığın risk faktörleri, belirtileri ve korunma yolları hakkında önemli bilgiler veren Özden, yaşam tarzı değişiklikleriyle riskin azaltılabileceğini vurguladı.

Alzheimer hastalığı, dünya genelinde milyonlarca insanı etkileyen ve beyin hücrelerinin zamanla hasar görmesi sonucu ortaya çıkan ilerleyici bir hastalık. Dünya Sağlık Örgütü’nün verilerine göre yaklaşık 57 milyon demans hastasının büyük bir bölümünü Alzheimer hastaları oluşturuyor. Türkiye’de de yaklaşık 700 bin kişi Alzheimer ve diğer demans türleriyle mücadele ediyor. Marmara Üniversitesi Pendik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nöroloji Kliniği’nden Dr. Hatice Ömercikoğlu Özden, bu önemli sağlık sorununa dair merak edilenleri ve korunma yollarını anlattı.

Yaş İlerledikçe Alzheimer Riski Artıyor

Dr. Özden, Alzheimer hastalığının demans türlerinin en sık görüleni olduğunu ve özellikle 65 yaş üzerindeki kişilerde daha sık rastlandığını belirtiyor. Yaşın ilerlemesiyle birlikte hastalığın ortaya çıkma riskinin her 5 yılda yaklaşık iki katına çıktığına dikkat çekiyor.

65 yaş üzerinde daha sık görülse de, aile geçmişinde Alzheimer olan kişilerde daha erken yaşlarda da ortaya çıkabiliyor. Dr. Özden, kadınlarda erkeklere oranla biraz daha sık görüldüğünü belirtirken, diğer risk faktörlerini şöyle sıralıyor:

• Yüksek tansiyon
• Diyabet
• Yüksek kolesterol düzeyi
• Fiziksel aktivitede azalma
• Sigara kullanımı
• Görme ve işitme kusurları

Bu faktörlerin damar duvarlarını etkileyerek Alzheimer riskini artırdığı vurgulanıyor.

Alzheimer Riskini Azaltmak İçin Neler Yapılabilir?

Alzheimer’dan tamamen korunmak mümkün olmasa da, yaşam tarzında yapılacak bazı değişikliklerle riskin azaltılabileceğini belirten Dr. Özden, beyin, beden ve ruh sağlığını aktif tutmanın önemine dikkat çekiyor.

• Zihinsel Aktiflik: Kitap okumak, bulmaca çözmek gibi aktivitelerin yanı sıra yeni şeyler öğrenmeye devam etmek, yabancı dil kurslarına katılmak, resim veya seramik atölyelerine gitmek, bilgisayar kullanmayı öğrenmek veya bir müzik aleti çalmaya başlamak beynin farklı bölgelerini çalıştırarak sinir hücreleri arasındaki bağlantıları güçlendiriyor.
• Düzenli Egzersiz: Kalp-damar sağlığını korumak Alzheimer riskini azaltmada önemli bir adım. Yüksek tansiyon, şeker hastalığı, yüksek kolesterol ve fazla kilonun kontrol altında tutulması gerekiyor. Her gün 30 dakikalık yürüyüş, haftada birkaç gün yüzme veya bisiklet sürmek hem kalp hem de beyin sağlığını destekliyor.
• Sağlıklı Beslenme: Sebze, meyve, bakliyat, balık ve zeytinyağı ağırlıklı Akdeniz tipi beslenme, beynin ihtiyaç duyduğu antioksidanları ve sağlıklı yağları sağlıyor.
• Sosyal Hayatı Canlı Tutmak: Arkadaşlarla buluşmak, aileyle vakit geçirmek, komşularla sohbet etmek, bir derneğe katılmak veya gönüllülük faaliyetlerinde yer almak kişiyi yalnızlıktan uzak tutuyor. Yalnızlık ve sosyal izolasyon, zihinsel gerilemeyi hızlandıran önemli etkenlerden biri.

İşitme ve Görme Sağlığı da Önemli

Dr. Özden, Alzheimer konusunda işitme ve görme sorunlarının da ihmal edilmemesi gerektiğini vurguluyor. Duyuların açık olması, beynin dış dünyayla sürekli iletişim halinde kalmasına yardımcı oluyor. Sigara içmemek, düzenli ve kaliteli uyku uyumak da beyin sağlığını koruyor. Uyku sırasında beyinde biriken zararlı proteinlerin temizlendiği düşünülüyor.

Ruh Sağlığını Korumak Alzheimer Riskini Azaltır

Ruh sağlığının korunmasının Alzheimer’dan korunmadaki önemine dikkat çeken Dr. Özden, depresyonun tedavi edilmesi, kişinin keyif aldığı aktivitelerle uğraşması, sanatla ilgilenmesi veya doğada vakit geçirmesi zihinsel sağlığı desteklediğini belirtiyor. Kafa travmalarından korunmak ve hava kirliliğine maruz kalmamak da risk faktörlerini azaltıyor.

Alzheimer’ın İlk Sinyalleri Nelerdir?

Alzheimer denilince akla ilk gelen belirti unutkanlık olsa da, yorgunluk, uykusuzluk, stres veya dikkat dağınıklığı da unutkanlığa sebep olabiliyor. Dr. Özden, Alzheimer’da erken teşhisin hastalığın seyri açısından büyük önem taşıdığını vurgulayarak, hastalığın belirtilerini şöyle sıralıyor:

• Sık sık aynı soruların sorulması
• Eşyaların kaybedilmesi
• Günlük yaşam aktivitelerinde yardıma ihtiyaç duyulması
• Kelime bulma güçlüğü
• Davranışsal değişiklikler
• İçe kapanma
• Sinirlilik