Sanal Kumar Bağımlılığı Ruh Sağlığını ve Aileleri Tehdit Ediyor

Gizem Sezer Aktaş

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Teknolojik gelişmelerin sosyal yapıyı dönüştürmesi, beraberinde sanal bağımlılıkları da getiriyor. Özellikle online bahis ve sanal kumar sistemleri, yalnızca bireysel değil, toplumsal bir sağlık sorunu haline gelmiş durumda. Moodist Psikiyatri ve Nöroloji Hastanesi uzmanları, bu sessiz tehlikeye dikkat çekerek, kumar bağımlılığının ağır sonuçlarına ilişkin verileri paylaştı.

Çevrim İçi Erişim Arttıkça Risk Derinleşiyor

Moodist Hastanesi Tıbbi Direktörü Prof. Dr. Kültegin Ögel, sanal ortamda kolay erişilebilir hale gelen kumar oyunlarının bağımlılık oluşturma riskini artırdığını ifade ediyor. Ögel’e göre, Dünya Sağlık Örgütü verileri oldukça çarpıcı:

• Dünya genelinde yetişkinlerin %46,2’si,
• Ergenlerin %17,9’u
  son bir yıl içinde en az bir kez kumar oynamış.

Sürekli çevrim içi olabilme imkânı, dijital bağımlılıkların kontrolsüz biçimde yayılmasına neden oluyor. Özellikle gençler, doğayla bağları zayıflarken, dijital dünyada “hızlı kazanma” illüzyonuna kapılıyor.

“Bağımlılık yapan sistemler, doğayla olan bağımızı koparıyor. Gerçeklikten uzaklaşıldıkça dijital davranış bozuklukları artıyor.” – Prof. Dr. Ögel

Ruhsal Yıkım: Kumar Bağımlılığı ve İntihar Riski

Prof. Dr. Ögel, kumar bağımlılığının ruh sağlığı üzerindeki etkilerini şu ifadelerle özetliyor:

• Kumar bağımlılarının %50’sinden fazlası yaşamlarının bir döneminde intiharı düşünüyor.
• %17–20’si intihar girişiminde bulunmuş.
• Bu oran, genel toplum ortalamasının 5 ila 10 katı.

Bağımlılık sürecinde kontrol kaybı, sosyal izolasyon, doğal hayattan kopuş, suçluluk duyguları ve depresyon gibi psikolojik belirtiler öne çıkıyor.

Kumarın Anatomisi: Neden ve Nasıl Bağımlı Olunuyor?

Prof. Dr. Ögel’e göre, kumar bağımlılığı DSM-5’te madde kullanım bozuklukları başlığı altında tanımlanan tek davranışsal bağımlılıktır. Fiziksel yoksunluktan ziyade huzursuzluk, anksiyete ve “kazanma arzusu” gibi belirtiler ön plandadır.

“Kumar, prefrontal korteksin devre dışı kaldığı, dürtüsel kararların arttığı bir psikiyatrik tablodur.” – Prof. Dr. Ögel

Kimler Daha Riskte? Dijital Kuşak Tehlike Altında

Klinik Psikolog Elif Sena Özata, 18–35 yaş aralığının en riskli grup olduğunu belirtiyor. Erkeklerde bağımlılık oranı kadınlara göre 3–4 kat daha fazla olsa da, kadınlar bir kez başladığında bağımlılığa daha hızlı sürükleniyor.

Türkiye’de kumar bağımlılığı oranı %1,41, riskli davranış geliştirme oranı %8,7. Ancak uzmanlar, bu rakamların eksik bildirim nedeniyle gerçekte çok daha yüksek olduğunu düşünüyor.

Aileler Ne Yapmalı? Ekolojik Yaklaşım: Destekleyici ve Sabırlı Olmak

Kumar bağımlılığı sadece bireyi değil, yakın çevresini ve aile sistemini de etkiliyor. Klinik Psikolog Özata, ailelere şu uyarılarda bulunuyor:

• Kumar borçlarını kapatmayın. Bu, bağımlılığı pekiştirir.
• Tüm odağı bağımlıya yöneltmeyin. Diğer aile bireylerini ihmal etmeyin.
• Psikolojik destek alın. Hem birey hem aile için destek süreci önemlidir.
• Dayanışma gruplarına katılın. Sosyal destek duygusal gücü artırır.

Bağımlılık, Bireysel Değil Ekosistemik Bir Sorun

Klinik Psikolog Muhammed Yusuf Babacan, kumar bağımlılığının temelinde duygusal yoksunluk, stresle baş etme zorluğu, düşük öz denetim ve sosyal destek eksikliği olduğunu vurguluyor.

“İnternete erişim arttıkça risk de artıyor. Kumarın bu kadar yaygınlaşması, sadece bireysel değil, çevresel bir krizdir.” – M. Y. Babacan

Özellikle gençler, doğadan uzaklaşıp dijital dünyada vakit geçirdikçe, sanal bağımlılıkların hedefi haline geliyor.

Ruh Sağlığı İçin Ekolojik Farkındalık Şart

Kumar bağımlılığı; teknolojinin sorumsuz kullanımı, ekolojik kopuş ve psikolojik boşlukların bir sonucu olarak karşımıza çıkıyor. Bireylerin ruhsal iyiliğini koruyabilmesi için yalnızca terapi değil; aynı zamanda doğa ile bağ kurma, sosyal çevreyle temas ve bilinçli dijital kullanım alışkanlıkları geliştirmesi gerekiyor.