Hasandağı: İç Anadolu’nun Heybetli Zirvesi ve Tarihi İzleri

Yiğit Öz

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Merhaba değerli okurlar, bugün sizlere Hasandağı’ndan bahsedeceğim. Hasandağı’nın jeolojik yapısına, dağcılık faaliyetlerine uygunluğuna ve çevresindeki tarihsel süreçlere değineceğim. Elbette anlatacaklarım arasında kendi deneyimlerime de yer vereceğim.

Hasandağı, İç Anadolu’da Aksaray yakınlarında bulunan büyük bir stratovolkandır. Heybetli konik görünümü ve volkanik yapısıyla dağcıları ve doğaseverleri her zaman kendine çekmiştir. Niğde ve Aksaray arasında seyahat edenlerin gözünde, pencereden bakıldığında sanki hiç kıpırdamayan bir manzara oluşturur. 3.256 metre yüksekliğindeki Hasandağı, halen aktif bir volkandır. Hasandağı volkanının çevresindeki püskürmeler yaklaşık 13 milyon yıl önce başlamış ve tarihsel çağlara kadar devam etmiştir.

Kapadokya Bölgesi ve Ihlara Vadisi’nin Hasandağı ve Erciyes Dağı tarafından oluşturulduğu bilgisi ise yanlıştır. Günümüzde hala bu yanlış bilgiye ısrarla inanılmaktadır. Aslında, Kapadokya Bölgesi bu iki genç volkanik dağdan çok daha önce oluşmuştur. Hasandağı’nın iki belirgin zirvesi, Büyük Hasan ve Küçük Hasandağları, andezitikten dasitike lav domlarıdır. Bazalttan riyolite kadar değişen kayaçların bulunduğu Hasandağı’nda, zirve kalderası, çift zirve, domlar, ignimbiritler, blok ve kül akıntıları bugünkü yapıyı oluşturmuştur.

Dağcıların Vazgeçilmez Rotası

Hasandağı’na tırmanmak için en uygun zamanlar mayıs ve yaz aylarıdır. Zirveye ulaşmak için üç veya dört rota bulunur. Genellikle Aralık ayında Hasandağı’na kar düşmeye başlar. Kış dağcılığı yapanlar bu dönemde tırmanış hazırlıklarına başlarlar. Tek başına bir dağ oluşumu olduğu için Hasandağı ani hava değişiklikleri gösterebilir. Bu nedenle kış dağcıları çığ ve kar fırtınasına karşı dikkatli olmalıdır. Dağcılığa yeni başlayanlara ise yetkin bir rehber eşliğinde tırmanmaları tavsiye edilir.

Ben Hasandağı’na Erkan Demir hocamızın rehberliğinde tırmanma fırsatı buldum. 23 Temmuz’da Aksaray üzerinden Helvadere kasabasına ulaşıp, dağın eteğindeki kamp alanında çadırlarımızı kurduk. 02:00’da faaliyet için kalktık ve sıkı bir yürüyüşe başladık. Hava temmuz olmasına rağmen 22 dereceydi. Su tüketimine dikkat ettik ve yükseldikçe hava soğumaya başladı. Gün ağarmaya başladığında ufukta beliren kırmızıçizgi ve karşımızda duran Erciyes Dağı’nın asil görünümü unutulmaz bir sahne oluşturdu. Yürüyüşümüzün sonunda zirveye ulaştık, karşımızda küçük Hasandağı ve kurumuş bir krater gölü vardı. Tırmanış sonrası herkesin bu deneyimi yaşaması gerektiğini düşündüm. İç Anadolu’nun manzarası ayaklarımızın altındaydı.

Çatalhöyük Sakinlerini Korkutan Dağ

Çatalhöyük, dünyadaki ilk neolitik kentleşme örneği olarak bilinir. Konya’nın Çumra ilçesinde bulunur. Çatalhöyük sakinleri 8.500 yıl önce kerpiç bir duvara bir harita çizmiştir; bu harita dünyanın bilinen ilk şehir haritasıdır. Çizimde şehrin üzerinde bir yanardağ resmedilmiştir, bu yanardağ ise Hasandağı’dır. Hasandağı’nın patlaması o dönemin insanları üzerinde büyük bir etki bırakmıştır. Bu çizim, bizlere tarihin derinliklerinden bir miras olarak kalmıştır.